Uluslararası Enerji Ajansı (IEA) Başkanı Fatih Birol, dünya genelindeki enerji piyasalarının karşı karşıya olduğu durumu “tarihin en büyük enerji güvenliği tehdidi” olarak nitelendirdi. Atlantic Council toplantısında yaptığı konuşmada Birol, piyasa fiyatları ile sahada yaşanan yıkım arasındaki “tehlikeli kopukluğa” dikkat çekti.
Geçmişteki petrol krizlerini hatırlatan Birol, 1973 ve 1979 yıllarında yaşanan krizlerde günlük 5 milyon varil arz kaybı meydana geldiğini ve bunun küresel resesyona yol açtığını belirtti. Bugün ise Hürmüz Boğazı’nın kapanması ve süregelen çatışmalar nedeniyle günlük arz kaybının 13 milyon varile ulaştığını ifade etti. Birol, mevcut kaybın geçmiş tüm krizlerden çok daha büyük olduğunu ve ekonomik sonuçlarının henüz tam olarak ortaya çıkmadığını vurguladı.
Enerji altyapısına verilen zararın, krizin yalnızca bir “savaş” meselesi olmadığını, aynı zamanda fiziksel bir yıkım olduğunu gösterdiğini belirten Birol, savaşın yarattığı yıkımın boyutunun korkunç olduğunu söyledi. Petrol sahaları, rafineriler ve terminaller dahil olmak üzere 80’den fazla tesisin zarar gördüğünü ve bu tesislerin üçte birinin “ağır ve çok ağır” hasar aldığını aktardı. Birol, her şeyin normale dönmesi halinde bile, kriz öncesi üretim seviyelerine ulaşmanın iki yılı bulacağını kaydetti.
Krizi yönetmek için IEA’nın attığı büyük adımlara da değinen Birol, Mart ayında 400 milyon varillik stratejik rezervin piyasaya sürüldüğünü hatırlattı. Bu müdahalenin, IEA tarihindeki en büyük miktar ve hızda gerçekleştirilen müdahale olarak kaydedildiğini belirtti.
